Η απαγόρευση της «καινοτομίας» των ελληνικών ονομάτων από την Εκκλησία

Απαγορεύτηκαν τα ελληνικά ονόματα με πατριαρχική εγκύκλιο που εξέδωσε ο Οικουμενικός Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄, λίγα χρόνια πριν από την επανάσταση, το 1819.

Αποτυπώνοντας το φόβο του εβραιοχριστιανικού ιερατείου, μήπως και ξεφύγουν από το ποίμνιο τα βαπτισθέντα Ελληνόπουλα, ενθυμούμενα μέσα από τα ελληνικά τους ονόματα την ένδοξη καταγωγή τους …

Χαρακτηρίζοντας, όπως αναγράφεται στο κείμενο της εγκυκλίου, την τακτική της ονοματοδοσίας των ελληνικών ονομάτων στα βρέφη … ως «καινοτομία», ως «ανάρμοστον» πράξη και «καταφρόνησιν» της χριστιανικής ονοματοδοσίας, χαρακτηρίζοντας τους Έλληνες γονείς και αναδόχους «ευλογημένους επαρχιώτας» που είχαν ανάγκη νουθεσίας από τους κατά τόπους ιερείς των ενοριών, οι οποίοι έπρεπε να φροντίσουν να βάζουν στα παιδιά τα «πατροπαράδοτα χριστιανικά ονόματα των εγνωσμένων τη Εκκλησία και των ενδόξως υπ’ αυτής εορταζομένων Αγίων»,

και με σαφή παραίνεση προς τους ιερείς να αποτρέπουν τους γονείς από το να βάζουν στα παιδιά ελληνικά ονόματα …

Ακολουθεί το κείμενο της εγκυκλίου του Οικουμενικού Πατριαρχείου:

«Και η κατά καινοτομίαν παρά ταύτα εισαχθείσα των παλαιών ελληνικών ονομάτων επιφώνησις εις τα βαπτιζόμενα βρέφη των πιστών, ως ηκούσαμεν, λαμβανομένη ως μία καταφρόνησις της χριστιανικής ονοματοθεσίας, είναι διόλου απροσφυής και ανάρμοστος· όθεν ανάγκη η Αρχιερωσύνη σας να διαδώσητε παραγγελίας εντόνους εις τους Ιερείς των ενοριών σας, και νουθεσίας πνευματικάς εις τους ευλογημένους επαρχιώτας σας, δια να λείψη τουντεύθεν και η κατάχρησις αύτη, και αφεθέντες της ακαίρου και μηδέν εχούσης το χρήσιμον φιλοτιμίας και επιδείξεως οι γονείς και ανάδοχοι να ονοματοθετώσιν εις το εξής εν τω καιρώ της θείας και μυστικής αναγεννήσεως τα ειθισμένα ταις ευσεβέσιν ακοαίς πατροπαράδοτα χριστιανικά ονόματα των εγνωσμένων τη Εκκλησία και των ενδόξως υπ’ αυτής εορταζομένων Αγίων, δια να είναι έφοροι και φύλακες των βαπτιζομένων νηπίων και ταχείς και αδιάλειπτοι χορηγοί της χάριτος αυτών εις τους μετά πίστεως».

Η αντίδραση του Οικουμενικού Πατριαρχείου εμφανίζεται την εποχή του νεοελληνικού λεγόμενου «Διαφωτισμού», ο οποίος ακολούθησε χρονικά τον «Ευρωπαϊκό Διαφωτισμό».

Η «καινοτομία» που περιγράφεται στην εγκύκλιο αφορά την αντικατάσταση των χριστιανικών ονομάτων με ελληνικά, μια συνήθεια η οποία προέκυψε μέσα από την εξάπλωση των πρώτων μεταφρασμένων και εκτυπωμένων κειμένων της αρχαίας ελληνικής γραμματείας.

Την εποχή πριν από την Επανάσταση, το μορφωτικό επίπεδο της πλειοψηφίας των υπόδουλων Ελλήνων ήταν πολύ χαμηλό, γεγονός που φαίνεται μέσα από τα σχόλια του Αδαμάντιου Κοραή, ο οποίος τονίζει τη σημασία της ελληνικής παιδείας και του ελληνικού φρονήματος που θα πρέπει να συνοδεύει την ονοματοδοσία των ελληνικών ονομάτων. Αναφέρεται επίσης στη μεγάλη πιθανότητα της ταύτισης του Ελληνόπουλου με τις ιδιότητες των προγόνων του, όπως π.χ. με τη δικαιοσύνη του Αριστείδη.

Ακολουθεί το απόσπασμα του Αδαμάντιου Κοραή

«Προλεγόμενα της Γεωγραφίας του Στράβωνος. Προς τους Έλληνας», Στράβωνος Γεωγραφικών, τ. 1, Παρίσι 1815, σ. θ΄-ια΄, υποσημ. 4 :

«Έν από τα σημεία της ενεργουμένης σήμερον αναγεννήσεως [του Ελληνικού γένους] πρέπει να λογίζεται και ο ζήλος των Ελληνικών ονομάτων. Αλλ’ ο τοιούτος ζήλος καταντά εις κομπαστικήν γοητείαν αν δεν συνέχεται εις του πρέποντος τα όρια. Επαινετόν έργον εργάζονται όσοι γονείς θέτουσιν εις ακόμη ανονόματα τέκνα ονόματα Ελληνικά· αλλ’ εκείνοι μόνοι οι γονείς έχουσι της τοιαύτης ονοματοθεσίας το δικαίωμα, όσοι μετά του ονόματος δίδουν και ανατροφήν ελληνικήν και παιδείαν εις τα τέκνα των.

Πιθανώτερον ότι ο ονομασθείς, φερειπείν, Αριστείδης, εάν λάβει παιδείαν χρηστήν, θέλει μιμηθήν και την δικαιοσύνην του Αριστείδου, παρά ότι ο ονομασθείς Συμεών θέλει μιμηθείν Συμεώνα τον Στυλίτην ή Συμεώνα τον Σαλόν. […]

Πλην όμως τούτου η αλλαγή του ονόματος εις τι χρησιμεύει δεν εξεύρω. Εάν ο μετονομαζόμενος φρονεί πραγματικώς ως οι πρόγονοί του, μη κάμνει το πράγμα ύποπτον με την αλοιφήν του ονόματός του. Εάν δεν έχει αληθώς φρονήματα ελληνικά, η μετονόμασις είναι μωρά αλαζονεία. Τι ωφελεί τον Θερσίτην να μετονομασθή Αχιλλεύς, αν απεφάσισε να μείνει πάντοτε Θερσίτης![…]

Επαίνεσα άλλοτε τους Υδριώτας ότι και εις αυτά των τα καράβια άρχισαν να δίδωσιν Ελληνικάς ονομασίας· και εδικαίωσαν τρόπον τινά την ονοματοθεσίαν με άλλα καλά του πολιτισμού, όσα επροξένησαν εις το νησίον των. Αλλά πόσον ασυγκρίτων λαμπροτέρων επαίνων ήθελαν αξιωθείν εάν τα καλά ταύτα ήσαν ανάλογα με το μέγεθος του πλούτου τον οποίον απέκτησαν διά της εμπορείας!»

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η σχετική κατάθεση του ιερέα και σχολάρχη Π. Παπαζαφειρόπουλου, η οποία είναι ενδεικτική της τάσης που υπαγορεύτηκε από την Εκκλησία σε ολόκληρη τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας … πηγή : Περισυναγωγή γλωσσικής ύλης και εθίμων του ελληνικού λαού ιδία δε της Πελοποννήσου προβαλλομένων εν πολλοίς προς τα των αρχαίων Ελλήνων, Πάτρα 1887, σ. 170:

«Ου προ πολλού δε λαμβάνονται και αρχαία ελληνικά ονόματα, εν ω προ του 1821 ασεβές εθεωρείτο να φέρη τις όνομα αρχαίου Έλληνος, και εκ τούτου σπανιώτατα απαντά επί τουρκοκρατίας τοιούτον»

Μετάφραση: «Δεν έχει περάσει πολύς καιρός από τότε που άρχισαν να δίνονται και αρχαία ελληνικά ονόματα, ενώ πριν από το 1821 θεωρούνταν ασέβεια να φέρει κανείς όνομα αρχαίου Έλληνα, και γι’ αυτό κατά την Τουρκοκρατία απαντά εξαιρετικά σπάνια τέτοιο όνομα.»

Πηγή: Εργασία του Πανεπιστημίου Πατρών: Στέσση Αθήνη, «Οι νεοελληνικές τύχες του Αλκιβιάδη ως το τέλος του 19ου αιώνα», Σύγκριση/Comparaison/Comparison 25 (2015), 1-22.

Το πόσο απέδωσε η πλύση εγκεφάλου που έχουμε υποστεί εν αγνοία μας όλα αυτά τα χρόνια φαίνεται από έρευνες που αποδεικνύουν τη σπανιότητα της εμφάνισης των ελληνικών ονομάτων στους … Έλληνες, πράγμα οξύμωρο που φανερώνει τη λήθη στην οποία βρισκόμασταν επί αιώνες.

Στις μέρες μας ο Έλλην άνθρωπος που αφυπνίζεται και αντιλαμβάνεται το μέγεθος της νοητικής και υλικής σκλαβιάς που έχει βιώσει από το εβραιοχριστιανικό ιερατείο, επιλέγει με ελεύθερη βούληση να φέρει ένα ελλάνιο όνομα. Έτσι Κωδικοί Ελλανίων ονομάτων χαράζονται και πάλι στην γαία με το Δρώμενο της Ανθρωπωνυμίας, που οργανώνεται από τον οργανισμό Ελλάνια Δρώμενα σε γεωδετημένους χώρους σε ολόκληρη την επικράτεια. Για περισσότερες πληροφορίες πατήστε : ΕΔΩ

Ίριδα Γιαδανού Ευαγγελία

https://news600.gr/i-apagorefsi-tis-kainotomias-ton-ellinikon-onomaton-apo-tin-ekklisia/